Uitgelicht » Het landschap en de naïeve schilderkunst

Het landschap en de naïeve schilderkunst

Toos Wubben

Toos Wubben maakte het schilderij “landschap”. Mooi van kleur en compositie. De kleuren liggen dicht tegen elkaar aan en het schilderij is vooral eigen van opvatting. In de loop van de jaren ontwikkelde Toos haar eigen manier om de werkelijkheid weer te geven. Dit schilderij is qua compositie en kleurgebruik één van haar betere doeken. De dreigende onweerslucht aan de rechterzijde fascineert.
De heldere blauwe kleuren, de witte huizen, de in vlakken opgedeelde bomen, alles hoort bij elkaar en het lijkt of alle vormen en kleuren als vanzelfsprekend op de juiste plaats staan. De dakkapel op het voorste huis maakt het schilderij compleet.

De schilderkunst van Toos Wubben is in te delen bij de naïeve schilderkunst. Naïeve kunst heeft soms een wat negatieve klank maar dat is het beslist niet. Toos is met haar schilderij oorspronkelijk en heel dicht bij zichzelf gebleven. Ik vind het een leuk schilderij waar je met plezier naar kijkt.


Naïeve schilderkunst

Een vereenvoudigde stijl die geen gebruik maakt van perspectief maar wel van sterke kleuren.

Sedert de 19de eeuw de benaming voor de schilderkunst van veelal autodidacten (de zondagschilder) die zonder beïnvloeding van historische stijlontwikkelingen of vormen van volkskunst de zichtbare werkelijkheid uitbeelden op een kinderlijke, naïeve wijze, veelal met grote aandacht voor details.

Naïeve kunst is iets anders dan volkskunst.  Waar  de (anonieme) beoefenaars van volkskunst onlosmakelijk verbonden met de (plattelands)cultuur waarin zij leven, de naïeve schilder onderscheidt zich eerder door de inhoud van zijn werk dan door het gebrek aan techniek met de professionele kunstenaar. Naïeve kunst staat dan ook altijd los van de heersende stijl(en) in de professionele kunst. Door de oorspronkelijke kijk op de hen omringende wereld die uit het werk van de naïeven blijkt en door de suggestie van ontwapenende onschuld en zuiverheid die wordt gewekt, is de naïeve schilderkunst in de laatste decennia sterk in de publieke belangstelling gekomen.


Henri Rousseau

De meest bekende naïeve schilder is Henri Rousseau (le douanier)

De schilderijen van Rousseau zijn onmiddellijk herkenbaar, niet alleen vanwege de naïeve stijl, maar ook vanwege het magische en exotische, jungleachtige beeldmotief dat hij vaak toepaste. De voorstelling oogt heel plat, niet ruimtelijk, en is zorgvuldig afgewerkt. Voor het weergeven van het overdadige groen, zou hij wel meer dan vijftig tinten groen gebruiken. Rousseau was autodidact en leerde vooral door schilderijen te kopiëren in het Louvre te Parijs. Zijn eerste tentoonstelling was in 1885 in de Salon Libre des Beaux-Arts des Champs-Elysées. In hetzelfde jaar werd hij afgewezen voor de prestigieuze Salon, welke jaarlijks een overzicht geeft van de stand van zaken in de kunstwereld van dat moment. In het jaar er op exposeerde hij bij de Salon des Indépendants, eveneens een jaarlijks evenement, dat in het leven was geroepen als reactie op de conservatievere Salon. Door zijn regelmatige deelname aan deze tentoonstelling werd Rousseau mondjesmaat bekender binnen de avant-gardewereld. Zo ontmoette hij de invloedrijke kunstenaar Paul Gauguin en de schrijver Alfred Jarry, die als eerste zijn talent erkende. Ook ontmoette hij Picasso, die zelfs een aantal van zijn werken kocht. Rousseau wordt ook wel ‘De Douanier’ genoemd, vanwege zijn voormalige werk bij de douane.

La charmeuse de serpents 1907, Henri Rousseau. Olieverf op linnen.

Hier vindt u meer informatie over De Nederlandse vereniging van van naïeve schilders